KEDİ OTU - thymus Sp.
Özellikleri ve Bileşimi:
Bu çok önemli bitki ülkemizde pek tanınmaz. Zehirli benzerleri ile karıştırılabileceği göz önüne alınırsa, onun köklerini şifalı bitki satıcılarından almak gerekir. Anadolu da 10 kadar türü yetişmektedir ve etkinlik açısından pek farkları yoktur. Uçucu yağ, şeker, tanen, valeportriate, actinidin, chatinidin, nişasta.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Kediotu kökü, özellikle günümüzde ön plana çıkan korku, gerginlik, sinirlilik hallerinde büyük bir başarıyla ve gönül rahatlığı ile kullanılabilecek çok değerli bir drogdur. Etkinliği ve güvenilirliği bilimsel olarak da kesinlikle saptanmıştır.
Onu öncelikle, uykuya dalma ve uykuyu sürdürme problemi olanlar kullanmalıdır. Şerbetçiotu ile birlikte kullanıldığında daha da olumlu sonuçlar alınabilir. Genelde, sinir sisteminden kaynaklanan tüm rahatsızlıklara ve ağrılara karşı kullanılabilir. Örneğin. huzursuzluk, sinirlilik, korku, endişe, karamsarlık, baş ağrısı, migren, sinirsel kaynaklı kalp çarpıntıları, histeri, dişilik organı ağrıları, sinirsel kaynaklı mide şişkinlikleri, mide bulantısı, menopoz rahatsızlıkları ve çalışma ortamındaki veya özel yaşamdaki stres hallerine karşı mutlaka kullanılmalıdır. Günümüzün hızlı ve uğraşı gerektiren yaşam biçiminden kaynaklanabilecek tüm hastalıklar, sinir sisteminin güçlendirilmesi ve dengelendirilmesi ile önlenebilir. Bu hastalıklara, mide ve karın ağrıları, safrakesesi rahatsızlıkları, kalp bölgesindeki ağrılar ve sürekli kabızlık halleri de dahildir. Özetle, günümüzde yaşam kavgası veren herkesin onu kullanması çok yararlı olacaktır.
Yan etkiler: Bilinen hiçbir yan etkisi yoktur. Sürekli kullanım gereğinde, belirli aralıklarla, oğulotu ile dönüşümlü kullanılması doğru olur. Aksi halde, uyarıcı etki yapmaya başlayabilir.

KEKİK - thymus Sp.
Özellikleri ve Bileşimi:
Kekik (Thymus serpyllum, Thymus vulgaris) çimenlik tarla kıyılarında, orman kıyılarında, ve çayırlardaki karınca yuvalarının üstünde yer almaktan hoşlanır. Güneş ve sıcak istediği için, toprak sıcaklığının fazla olduğu kayalık ve dağlık bölgelere çoğalır. Güneşli öğlen sıcaklarında menekşe renkli çiçeklerinden yayılan güzel koku, arıları ve böcekleri kendisine çeker. Kendilerine özgü bir kokuya sahip olan bu çiçekler beni çocukluğumdan beri etkilemiştir. Ülkemizde kekik adı altında Origanum (Mercanköşk türleri) türlerinden elde edilen drogun satışı yapılmaktadır. Eterli uçucu yağ; Thymol (%50 civarında), Carvacrol, Borneol, Cymol, Pimen, Tanen ve flavonlar içerir

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Sindirimi kolaylaştırır. Şifalı bitki olarak kekik; öncelikle kramp çözücü, dezenfekte edici ve balgam söktürücü olarak kullanılır. Akciğer ve bronşlar, mide ve bağırsaklar, kekiğin başlıca kullanım alanlarıdır. Bitkinin önemli etken maddesi olan eterli uçucu yağlar kana karışıp, bronşiyal kasları etkileyerek, krampları çözebilir. Kekik tentürü friksiyonları ile (ovarak sürme) romatizmal ağrılar, sinirsel rahatsızlıklar ve organ titreklikleri tedavi edilebilir. Sıcak kekik yastıkları ağrılı bölgenin üstüne konularak büyük rahatlıklar sağlanabilir. Bu küçük bitki yastıklarını herkes hazırlayabilir. Kekik, öksürük ve mide rahatsızlıklarına karşı başka bitkilerle karıştırılarak daha da başarılı biçimde kullanılabilir.Kekik yağı, kötürümlükte, kalp krizlerinde, organ sertleşmesinde (skleroz ), kas erimesinde, romatizmada ve burkulmalarda kullanılabilir. Mide ve dölyatağı kramplarında bitkinin içten ve dıştan kullanılması önerilir.
Uyarılar : Kekik Çayı, içerisindeki en etkili madde olan eterli uçucu yağın (Thymol) yitirilmemesi için hiçbir zaman kaynatılmaz! Hamilelerin (Düşükleri kolaylaştırır ve bebeğin rahimden çıkmasını çabuklaştırır.) kullanmaması tavsiye edilir. Önerilen dozlar aşılmadığında, bilinen hiçbir yan etkisi yoktur. Fakat kekik yağının içten kullanımında aşırılığa kaçılması, tiroid bezinin işlevini arttırabilir. Bu nedenle guatr hastalarının kekik yağını kullanmaması tavsiye edilmektedir. Kekik çayı içimi ise böyle bir duruma yol açmaz.

ÇIBANOTU - veronica off.
Özellikleri ve Bileşimi:
Bursin, saponin, choline, acetylcholine, mallik asid, sitrik asid, asetik asid, flavonoidler, potasyum tuzları, C ve K vitaminleri.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Basur ve yaralara lapa yapıldığında faydalı olur. Adet kanamaları aşırı olanlar adet döneminden 8 - 10 gün öncesinden çayını içmeye başlamalıdırlar. Adet dönemi bitince çay içimine son verilmelidir. Ayrıca ergenlikteki adet kanamalarının düzenlenmesinde de faydalıdır. Kan dolaşımını düzenleme etkisi olan, hem tansiyonu düşürebilen hem de yükselterek normalleştiren ender bitkilerden biridir. Yüzeysel kas yapısı hastalıklarının ve iç organ kasları gevşekliğinin tedavisinde, kas fıtıklarında, kas erimelerinde çok önemli bir yardımcıdır.

GÜVERCİN OTU - verbena officinalis
Özellikleri ve Bileşimi:
Glikozit, acı maddeler ve tanen İçerir.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Tıbbî olarak, kabız edici, teskin edici etkisi vardır. Bas ve mafsal ağrılarını dindirir. Yorgunluğu ve uykusuzluğu giderir.

MELISSA - melissa officinalis
Özellikleri ve Bileşimi:
Yapraklarinda tanen, reçine ve uçucu yag vardir. Uçucu yaginda sitral, sitronellal, geraniol ve lineol vardir.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Beyin, Kalp, Rahim ve Sindirim sistemi üzerinde koruyucu kuvvetlendirici, Spazm çözücü, Ruhsal ve Fiziksel sakinleştirici, Hazmı kolaylaştırıcı, Bağırsak gazlarını giderici, Terlemeyi önleyici, Bağırsak parazitlerini düşürücü, Sinir krizleri, Depresyon, Kulak çınlaması, Baygınlık, baş dönmesi, Kansızlık, Yara iyileştirici, Mikrop öldürücü, Aşırı gerginliğin getirmiş olduğu sinir krizlerine, Depresif huzursuzluklara, İstem dışı kasılmalara, hafıza zayıflığını giderir. Yağlı saç şampuanlarında, yıpranmış, cansız, ve güçsüz saç losyonlarında, ağız hijyen ürünlerinde, yağlı ciltler için temizleme maskelerinde, yaşlanmış ve yıpranmış ciltler için yenileyici kremlerde, hassas cilt losyonlarında kullanılır.

ŞERBETÇİ OTU - humulus lupulus
Özellikleri ve Bileşimi:
Uçucu yağlar, acı maddeler, reçineler, mum, tanen taşırlar.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Sinirleri teskin eder ve iyi uyku verir. Erkeklerde cinsel isteği azaltır. Gece rüyada aldatılmalacı ve cinsiyet organının bütün gece sert kalmasını önler,Hastalık sebebide cinsel faaliyeti istenmeyen erkeklere çok fayda verir. İştah açar, yemeklerden tiksinmeyi giderir. Ülser veya sair sebeplerde olan mide ağrılarını dindirir. Bol idrar söktürür, böbrek taşı olanlara ve romatizmalıla­ra çok fayda verir. Kanı temizliyerek çeşitli cilt hastalıklarını giderir. Kadınlık hormonu ihtiva ettiğinden, hanımlarda ay halinin kolay olmasını sağlar. Bazı kimselerde görülen ilkbahar ve sonbahardaki sebep­siz, nöbetleri geçirir.

SİNAMEKİ YAPRAĞI - cassia acutifolia
Özellikleri ve Bileşimi:
Sinameki yaprağı rezin, flavon türevleri ve etkili madde olarak da serbest veya glikozit halinde antrasen türevleri (Sennozit A ve B) taşımaktadır. Antrasen türevlerinin miktarı % 2-3 arasındadır.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Güçlü bir müshil olarak yüzyıllardan beri kullanılan sinameki yaprağı, rubarb ve aloe bitkileri ile aynı şekilde antrakinon türevleri ve glükositler içerir. Yaprakları özellikle tıp alanında kullanılmaktadır. Sakinleştirici özellikler taşıyan sinameki, özellikle kabızlığı önleme özelliği ile öne çıkar. Aşırı dozda kullanımı, karın ağrısı, mide bulantısı gibi etkilere neden olabilir. Çok etkili bir müshil olmasına rağmen, vücuda herhangi bir zararı yoktur.

SİNAMEKİ - cassia angustifolia
Özellikleri ve Bileşimi:
Sinameki türlerinin yaprak ve tohumlarında reçine, flavon türevleri ile etkili madde olarak serbest ya da glikozit durumunda antrasen türevleri bulunur.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Bağırsaklardan su emilimini engelleyerek sulu ve yumuşak dışkılamayı sağlayan, çok etkili bir müshil olan sinameki idrar söktürür ve kabızlığı giderir. Bağırsak kurtlarını düşürmeye yardımcı olur. Damarları açar. Sinirleri gevşetici özelliği ile sakinleştirir ve ağrıları hafifletir.

ANASON (mesirotu) - pimpinella anisum
Özellikleri ve Bileşimi:
Küçük beyaz çiçekli, 30-60cm yükseklikte, tüylü, bir yıllık bir kültür bitkisidir. Doğada aramamak gerekir. Herkesin tanıdığı, hoş, aromatik bir kokusu vardır. Genelde %2-4 oranında değişen uçucu yağdan kaynaklanır bu koku. Anethol, uçucu yağın ana maddesidir. Ayrıca şeker ve albümin de içerir.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Anason öncelikle gaz söktürücü, mideyi güçlendirici ve öksürüğü yatıştırıcı olarak kullanılmalıdır. Sürekli hıçkırıklarda bir bardak anason çayı denenebilir. İştah açıcı, mideyi rahatlatıcı, yatıştırıcı ve sindirimi kolaylaştırıcı olarak kullanılabilir. Uykusuzluğa karşı da denenebilir. Bebeklere ve küçük çocuklara gaz sıkıntılarında ve öksürüklerde anason çayı içirilmelidir. Tadı ve kokusu hoş olmayan bitki çaylarına veya bitkisel kaynaklı ilaçlara aroma katkısı olarak da kullanılabilir. Anason çayı, yeterli olmayan anne sütünü arttırır.
Başlangıçta, mide şişkinliğine ve gazına karşı anasonun yararlarından söz edilmişti. Evet, anason bu alanda oldukça rahatlatıcıdır, ama frenk kimyonu ondan da etkilidir. Öksürük tedavisinde de, anasondan önce rezene gelir. Belki anason etkinlik açısından bu iki bitkinin gerisinde kalabilir, ama onun öne çıkan özelliği de, tadının çok iyi olmasıdır. Bu nedenle, yetişkinler ve çocuklar için mide şişkinliği ve gazına karşı hazırlanacak çaylarda, bu üç bitkinin eşit oranda karıştırılarak kullanılması çok daha yararlı olacaktır.
Yan etkiler: Çok ender olmakla birlikte, solunum yolları veya sindirim organları alerjisi görülür.

TAŞ ANASONU - pinpinella major, p. saxipraga
Özellikleri ve Bileşimi:
Taş Anasonu 50 cm. kadar boylanabilen beyaz çiçekli kumarin ve çeşitli saponinler barındırır.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Hazmı kolaylaştırıcı ve idrar söktürücü etkisi vardır. İshali kesmeye yardımcı olur. Ağız ve boğaz hastalıklarında ve derideki yaraların iyileştirilmesinde faydalıdır. Kökleri balgam söktürücü etkisi ile soğuk algınlığı ve sigaraya bağlı balgamların atılmasını kolaylaştırır. Çayı adet söktürücüdür.

Ardıç/Adi Ardıç - juniperus communis
Özellikleri ve Bileşimi:
Organik asitler, reçine, acı madde, uçucu yağ, glikoz sakkaroz ve juniperin mevcuttur.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
İdrar söktürücü ve terletici özelliği sebebi iIe soğuk algınlığı, kalp yetmezliği gibi hastalıklarda kullanılabilir. Romatizmal hastalıklarda, burkulma ve çarpma gibi kazalarda ağrı kesici ve hareket kabiliyetini arttırıcıdır. Zaten ardıçın temel kullanım alanı da bu tip hastalıklardır. Kronik romatizmalarda, gut hastalığında çeşitli kas ağrılarında oldukça faydalıdır.

KİŞNİŞ YAPRAĞI - coriandurum sativum
Özellikleri ve Bileşimi:
Bileşiminde koriyandrol, jeraniyoi, borneol ve terpenlerden oluşma bileşikler, oleik, palmik, linoleyik asitler, azotlu bileşikler ve biraz da reçine ile müsilaj bulunur.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Kişniş tohumları içerdiği yağlarla mideyi uyarır; iştahı açar, sindirimi kolaylaştırır ve hazımsızlığa iyi gelir. Aynı nedenle mide ve bağırsaklardaki gazı söktürür. Aniden başlayan mide ve karın ağrılarını bastırır. Özellikle çocuklarda diyareyi kesici etkiler yapar. Hafif yatıştırıcı etkisi vardır.

KOKULU MENEKŞE - viola odorata
Özellikleri ve Bileşimi:
Kokulu menekşe saponin, mentil salisilat, alkaloitler, flavonitler ve uçucu yağ içerir.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
Halk arasında mor menekşe başta öksürük, boğmaca, bronşit, nefes darlığı, boğaz ve diş ağrısına karşı kullanılır. Kökündeki saponinlerin çuha kökünü tutacak kalitede olmadığı, fakat ona yakın olduğu söylenmektedir.

HERCAİ MENEKŞE - viola tricolor
Özellikleri ve Bileşimi:
menekşe saponin, mentil salisilat, alkaloitler, flavonitler ve uçucu yağ içerir.

Kullanım alanları ve etkileşimleri:
İdrar söktürücüdür. Sistitte, sık ve ağrılı idrar yapma durumlarında iyileştirici etkisi vardır. Kanı temizleyicidir. Egzama ve akne gibi deri sorunlarının iyileştirilmesinde yararlı olur. Boğmaca ve akut bronşitte balgam söktürücü, öksürüğü kesici ve iyileştirici etkiler yapar.